Anasayfa › İçerik Yazımı
İçerik Yazımı
İçerik yazımı, sitedeki metinleri okurun bilgisine ve kullandığı araca göre hazırlar: farklı bilgi düzeyindeki okurların aynı metinden yararlanabilmesi, site metninin sosyal medya metninden ayrılması, ekran okuyucu kullananlar için başlık, bağlantı ve görsel açıklamalarının düzenlenmesi ve yabancı dildeki ürün ve teknik adların metinde yazılışı.
İçerik Yazımında Farklı Bilgi Düzeyindeki Okurlar İçin Tek Metin Nasıl Kurulur?
Bir sayfayı konuyu ilk kez araştıran okur da, konuyu iyi bilen okur da aynı arama sonucundan açar. İçerik yazımı bu iki okur için ayrı sayfa yazmak yerine bilgiyi derinliğine göre sıralar. Metin en genel cevapla başlar, ayrıntıya ve uygulama adımlarına doğru ilerler. Her okur ihtiyaç duyduğu derinliğe ulaştığında okumayı bırakabilir. İlk bölümü anlamak için sonraki bölümleri okumak gerekmez.
Okur düzeyleri, Search Console’un Performans raporu kullanılarak belirlenir. Sorgu, kullanıcının arama kutusuna yazdığı ifadedir. Rapor sayfaya göre filtrelendiğinde Sorgular sekmesi, o sayfayı sonuçlarda gösteren sorguları listeler. Bazı sorgular “nedir” ya da “ne işe yarar” sözcükleriyle temel bilgi ister. Bazıları bir ayarın, bir hata iletisinin ya da bir yöntemin adını taşır. Sorgular bu düzeylere göre gruplanır; her grup metinde bir bölüm olur.
İlk bölüm kısa cevaptır ve ana başlığın hemen altında yer alır. Konuyu tek cümleyle tanımlar, ne işe yaradığını ve hangi durumda gerektiğini söyler. Google, sonuç listesindeki açıklama metnini öncelikle sayfanın kendi içeriğinden oluşturduğunu belirtir. Açık yazılmış bir ilk paragraf bu metne kaynak olabilir. Konuyu bilen okur kısa cevabı hızla geçer ve sonraki ara başlıklara iner.
Metindeki her teknik terim, ilk kullanıldığı cümlede ya da onu izleyen cümlede açıklanır. Açıklama birkaç sözcükle verilir ve sonraki bölümlerde tekrar edilmez. Bir terim tek cümleyle anlatılamıyorsa kendi sayfasında ele alınır ve metinde o sayfaya bağlantı verilir. Böylece temel bilgiye ihtiyaç duyan okur bağlantıyı açar; konuyu bilen okur metinde ilerler.
Ara başlıklar bölümün içeriğini adlandırır; konuyu bilen okur başlıklara bakarak doğrudan kendi düzeyindeki bölüme geçer. Uzun metinlerde ana başlığın altına bölümlere götüren bir içindekiler listesi eklenir. Temel bölümün başlıkları soru biçimindedir. İleri bölümlerin başlıkları, anlatılan ayarın ya da yöntemin adıyla başlar. Her bölüm tek bir düzeye aittir. Uygulama adımları numaralı listeyle, seçeneklerin karşılaştırması ise tabloyla verilir.
İçerik yazımında taslak yayından önce iki kez okunur. İlk okumada kısa cevap ve temel bölüm, konuyu bilmeyen biri tarafından okunur. Açıklanmamış bir sözcük kalmışsa işaretlenir. İkinci okumada sorgu listesindeki ileri düzey sorular tek tek aranır ve her birinin cevabı bulunur. Yayından sonra Search Console, sayfanın aldığı yeni sorguları gösterir. Cevapsız kalan düzey metne bölüm olarak eklenir.
Site Metni ile Sosyal Medya Metni Nasıl Ayrılır?
Site metni, kalıcı bir adresi olan sayfada yer alır. Google bu sayfayı tarar, dizine ekler ve uzun süre aramalarda gösterebilir. Dizin, Google’ın sonuç üretirken kullandığı sayfa kaydıdır. Sosyal medya metni bir platformun akışında görünen paylaşımdır. Paylaşımın kimlere ve ne kadar süre gösterileceğine platform karar verir. İçerik yazımında site metni bir aramayı cevaplar; paylaşım bir bilgiyi duyurur ve okuru sayfaya yönlendirir.
Bilgi önce sitede yayımlanır, paylaşım sonra hazırlanır. Böylece bilginin tam ve kalıcı sürümü sitenin kendi adresinde durur; paylaşım bu adrese bağlantı verir. Paylaşımların arama sonuçlarında görünüp görünmemesi platformun ayarlarına ve Google’ın o platformu taramasına bağlıdır. Sitedeki sayfanın durumu için Search Console’da URL Denetimi açılır. Araç, sayfanın dizinde bulunup bulunmadığını ve son tarama tarihini bildirir.
Site metni ara başlıklar, paragraflar ve sitenin öteki sayfalarına verilen bağlantılarla kurulur. Uzun süre yayında kaldığı için “bugün” ya da “bu hafta” yerine tarih kullanır. Paylaşımda ise çoğu platform uzun metni ilk birkaç satırdan sonra keser; asıl bilgi ilk satıra yazılır. Her paylaşım tek bir konuyu taşır. Diyez işaretiyle başlayan etiketler ve emojiler paylaşıma aittir; site metnine eklenmez.
Sayfa adresi paylaşıldığında platform bir önizleme kartı oluşturur. Kart sayfanın başlığını, kısa açıklamasını ve bir görselini gösterir. Bu bilgileri sayfadaki Open Graph verisi belirler. Open Graph, sosyal platformlara hangi başlığın, açıklamanın ve görselin gösterileceğini bildiren sayfa bilgisidir. WordPress’te SEO eklentisi bu bilgiyi her sayfa için ayrı girmeye olanak verir. Görsel, platformların önerdiği boyutta hazırlanır. Paylaşım metni kartta görünen başlığı tekrar etmez.
Paylaşımdaki bağlantıya kampanya etiketi eklenir. Kampanya etiketi, adresin sonuna eklenen kısa bir bilgidir. Ziyaretin hangi platformdan ve hangi paylaşımdan geldiğini Google Analytics 4’e (GA4) bildirir. GA4’teki Trafik edinme raporu bu ziyaretleri platform ve kampanya adına göre ayırır. Site metninin sonucu ise Search Console’da izlenir. Gösterim, sayfanın sonuçlarda kaç kez listelendiğini bildirir. Gösterim ve tıklama sayıları sayfanın aldığı sorgularla birlikte okunur.
Site metni paylaşıma aynen kopyalanmaz; paylaşım, sayfadaki bilgiyi birkaç cümlede özetler. Sitede de paylaşım metinlerinden oluşan kısa ve bilgi taşımayan duyuru sayfaları açılmaz. Paylaşımda kalıcı bir bilgi verilmişse bu bilgi sitedeki ilgili sayfaya eklenir. Sitenin alt bilgisi sosyal hesaplara bağlantı verir. Yapılandırılmış veri de bu hesapları listeler. Bu veri, sayfadaki bilgileri Google’a belirli bir düzenle anlatan ve ziyaretçiye görünmeyen bölümdür.
Ekran Okuyucu Kullananlar İçin Metin Nasıl Düzenlenir?
Ekran okuyucu, ekrandaki metni sesli okuyan ya da kabartma yazı ekranına aktaran programdır. Windows bilgisayarlarda NVDA, iPhone ve Mac’te VoiceOver, Android telefonlarda TalkBack bu programlardandır. Kullanıcı sayfada tuşlarla ya da dokunma hareketleriyle başlıktan başlığa, bağlantıdan bağlantıya geçer. Program sayfanın görünüşünü değil, yapısını okur. İçerik yazımı bu nedenle başlıkları, listeleri ve bağlantıları yalnızca görünüşle değil, editörün kendi öğeleriyle kurar.
Ekran okuyucu sayfadaki başlıkları ayrı bir liste olarak sunar; kullanıcı bu listeden bölüm seçer. Yalnızca büyütülüp kalınlaştırılmış bir satır bu listeye girmez. Blok, WordPress editöründe tek bir içerik öğesidir. Başlıklar başlık bloğuyla yazılır ve düzeyler sırayla seçilir. Bir düzey atlanmaz; ana başlıktan sonra gelen bölüm bir alt düzeyden başlar. Başlık metni bölümün konusunu tek başına anlatır, çünkü listede çevresindeki paragraflar okunmaz.
Programlar sayfadaki bağlantıları da çevresindeki metinden ayrı bir liste hâlinde okuyabilir. Bu listede “buraya tıklayın” ya da “devamı” yazan bağlantılar birbirinden ayrılmaz. Bağlantı metni gideceği sayfanın adını söyler: “Teknik SEO hizmet sayfası”. Bağlantı bir dosya indiriyorsa dosya türü metne yazılır. Yeni sekmede açılan bağlantı bunu metninde belirtir; yeni sekmede geri komutu önceki sayfaya götürmez.
Alternatif metin, görsel yüklenemediğinde ya da sayfa ekran okuyucuyla dinlendiğinde görselin yerine okunan açıklamadır. Görselin taşıdığı bilgiyi yazar; “resim” ya da “fotoğraf” sözcüğüyle başlamaz, çünkü program öğenin görsel olduğunu zaten söyler. Yalnızca süs amaçlı görselin alternatif metni boş bırakılır ve program onu atlar. WordPress’te alan, görsel bloğunun yan panelindedir. Görselin içine yazılmış metin okunmaz; bu bilgi sayfaya düz metin olarak da yazılır.
Numaralı liste, liste bloğuyla yazılır; program listenin başladığını ve kaç madde içerdiğini söyler. Tablolarda ilk satır başlık satırı olarak tanımlanır, böylece her hücre sütun adıyla birlikte okunur. Emojiler adlarıyla okunur; süs için yan yana dizilmiş işaretler tek tek seslendirilir. Bilgi yalnızca renkle verilmez; renkli işaretin yanına durumu anlatan sözcük de yazılır. Bazı programlar tamamı büyük harfle yazılmış sözcükleri harf harf okuyabilir.
Program, sayfanın dil ayarına bakarak okuma dilini seçebilir. WordPress’in genel ayarlarındaki site dili Türkçe seçildiğinde metin Türkçe kurallarla seslendirilir. Yayından önce sayfa NVDA ile dinlenir; başlık listesi ve bağlantı listesi açılarak kontrol edilir. PageSpeed Insights, Google’ın sayfa ölçüm aracıdır. Aracın Erişilebilirlik bölümü alternatif metni eksik görselleri, adsız bağlantıları ve düşük renk farkını listeler. Bulunan eksikler sayfa adresiyle kaydedilir.
Yabancı Dildeki Ürün ve Teknik Adlar Metinde Nasıl Yazılır?
Metinde geçen yabancı adlar iki gruba ayrılır. İlk grup özel adlardır. Bir ürünü, bir yazılımı, bir hizmeti ya da bir aracı gösteren adlar bu gruptadır. WordPress, Search Console ve PageSpeed Insights bunlardandır. İkinci grup teknik terimlerdir; bunlar bir kavramı anlatan genel adlardır. İçerik yazımı iki grup için ayrı yazım kuralı uygular.
Özel ad, sahibinin yazdığı biçimde korunur ve çevrilmez. Büyük ve küçük harflerin yeri, bitişik yazım ve sözcük arasındaki boşluklar değiştirilmez. Ada gelen ek kesme işaretiyle ayrılır. Ekin ünlüsü yazılışa değil, adın söylenişine bakılarak belirlenir: “Google’ın”, “WordPress’in”. Adın sonundaki harf okunmuyorsa ek, okunan son sese göre seçilir. Model ve sürüm bilgisi adın parçasıysa adla birlikte yazılır.
Türkçede yerleşmiş karşılığı bulunan teknik terim o karşılıkla yazılır: “önbellek”, “eklenti”, “bağlantı”. Yabancı biçim, terimin ilk geçtiği yerde ayraç içinde bir kez verilir. Yerleşmiş karşılığı olmayan terim yabancı biçimiyle kalır; Türkçe okunuşuna göre yeniden yazılmaz. Seçilen biçimler, özel adlarla birlikte bir terim listesinde toplanır. Sitenin bütün metinleri bu listeye göre yazılır.
Bazı kavramlar hem Türkçe hem yabancı biçimiyle kullanılır. Bu durumda ana biçim, Search Console’daki Sorgular sekmesinde okurların hangi biçimi yazdığına bakılarak seçilir. Daha çok aranan biçim başlıkta ve metinde kullanılır; öteki biçim ilk geçtiği yerdeki ayraçta kalır. Google’ın sistemleri birçok eş anlamlı sözcüğü ve yazım farkını aynı kavrama bağlayabilir. Metin bu yüzden bütün biçimleri art arda sıralayan cümlelerle doldurulmaz.
Ürün ve hizmet adları zamanla değişebilir. Google, işletmelerin harita kaydını yöneten aracının adını Google Benim İşletmem’den Google İşletme Profili’ne çevirmiştir. Bu durumda metinde yeni ad kullanılır; eski ad, ilk geçtiği yerde “eski adıyla” ifadesiyle bir kez anılır. Böylece eski adla arayan okur da sayfada aradığı sözcüğü bulur. Eski yazılardaki adlar WordPress’in yönetim panelindeki aramayla bulunup güncellenir.
Yayından önce taslakta terim listesindeki her ad ve terim aranır. Kesme işareti eksik ekler, yanlış yerde kullanılmış büyük harfler ve harfi eksik yazılmış adlar düzeltilir. Bu arama sayfa başlığını, ara başlıkları ve görsel açıklamalarını da kapsar. Ücretsiz ön kontrolde sitedeki sayfalar bu açıdan taranır; aynı adın farklı yazımları sayfa adresleriyle kontrol raporuna yazılır.
Konuyu iyi bilen okurlar için ayrı bir ileri düzey sayfa açmalı mıyım?
İleri düzey bölüm uzadığında ve Search Console’da kendi sorgularıyla gösterim almaya başladığında ayrı sayfa açılabilir. Yeni sayfa tek bir ileri konuyu anlatır ve ana metinden bağlantı alır. Ana metindeki bölüm kısa bir özete iner. İki sayfa aynı sorguyu hedeflemez; hedeflerse Google aynı aramada bazen birini, bazen ötekini gösterebilir.
Sosyal medyada paylaştığım bağlantıda sayfamın eski görseli çıkıyor; ne yapmalıyım?
Platformlar bir adresin önizleme kartını ilk paylaşımda oluşturur ve bir süre saklar. Önce SEO eklentisindeki sosyal paylaşım görselinin güncellendiğini kontrol edin. Sitede önbellek eklentisi varsa önbelleği temizleyin. Ardından platformun bağlantı önizleme aracına adresi girip bilgiyi yeniden çektirin. Bu aracı sunmayan platformlarda kart, platformun kendi yenileme süresinden sonra değişir.
Görsellerin alternatif metnine anahtar kelime eklemeli miyim?
Google, alternatif metnin görselin içeriğini anlatan, sayfanın konusuyla bağlantılı ve bilgi veren bir metin olmasını önerir. Anahtar kelimeyle doldurulmuş alternatif metinden kaçınılmasını ister. Kelime, görselin gerçekten gösterdiği şeyi anlatıyorsa metinde doğal olarak yer alır. Aynı kelimeyi sayfadaki her görselin açıklamasına yazmak bu öneriye aykırıdır.
Yazılarımda yazılım menülerinin İngilizce adlarını mı, Türkçe adlarını mı kullanmalıyım?
Okurun kullandığı arayüz dilini esas alın. Search Console ve GA4 menü ve rapor adlarını panelin diline göre gösterir. Türkçe yazılan bir metinde Türkçe panelde görünen ad yazılır; İngilizce ad ilk geçtiği yerde ayraç içinde verilir. Arayüz güncellendiğinde adlar değişebileceği için yazıdaki adlar panelle karşılaştırılarak kontrol edilir.